Pse e keqja dhe vuajtja në botë? (pjesa II)

Jan 31 • Këndvështrime

Nga Phil BOSMANS

 

 

Përsiatje për vdekjen

 

Çdo ditë vdesim për një ditë

dhe çdo mëngjes lindim përsëri.

Jeta nuk është në duart tona.

Çdo moment, çdo rrahje e zemrës sonë

është një dhuratë e mrekullueshme.

 

Çdo ditë vdesim për një ditë

dhe shkojmë për një ditë më afër

orës vendimtare

të fillimit tonë në amshim.

 

Fluturimi i njeriut në gjithësi

po sendërtohet me shpejtësi.

Ky fluturim kushton shumë parà,

merr shumë dije shkencore dhe shumë punë

të mijëra e mijëra njerëzve.

 

Të shkosh në Amshim

nuk kushton para dhe nuk kërkon

kurrfarë dije shkencore.

Të shkosh në Amshim

kërkohen vetëm kushtimi,

feja dhe dashuria.

Duhet të arrijmë në një orbitë të mirë.

 

Të përsiatësh për vdekjen,

për vdekjen tënde,

është pasurim i vërtetë

dhe vepër çliruese.

Mendimet tona lirohen

prej veseve të ndryshkura të të menduarit.

Të hapen horizonte të reja

dhe vizione të paimagjinuara.

Jeta bëhet intensive.

 

Të përsiatësh për vdekjen

nga jeta, nga përvoja e jetës personale,

është mendim realist.

S`është teknikë bardh e zi,

nëse njeriu mund të besojë në jetën e pasosur.

Të përsiatësh për vdekjen,

ta pranosh si besimtar,

është mendim me perspektivë,

është mendim me ardhmëri,

është mendim që të çliron.

 

Pa frikë para vdekjes

Të vdesësh d. m. th. i vetëm të hysh në terr. Vdekja është e frikshme, e tmerrshme nëse shkon i verbër në tokën që kurrë s`e ke menduar, kurrë s`e ke ëndërruar, nëse je i lidhur me mijëra fije me këtë pjesë të tokës të kalueshme e të emëruar me shumë emra. Kur të vdesësh gjithçka do të ndërrohet, gjithë bota, gjithçka që gjatë jetës në tokë ishe lidhur.

Vdekjen do ta përballosh dhe pranosh më lehtë, po u mësove të lirohesh, t`ia hapësh brendësinë tënde Misterit që të pret pas vdekjes. Atëherë do ta ndiesh se tek ti vjen diçka nga bota e re dhe do t`i përkohëzosh (relativizosh) të gjitha, për të cilat njerëzit çdo ditë ngatërrohen dhe e akuzojnë njëri-tjetrin.

Po besove se këtu është Zoti që të do, jo vetëm kur jeton por edhe më tepër kur të vdesësh, atëherë vdekja e ka këtë kuptim: të shkosh si bir në shtëpinë e Atit, në atdheun ku gjithçka është e mirë dhe ku jeta sapo ka filluar në të Tashmen e amshuar. 

 

Letër e  një të vdekuri

 

Po, e di.

Ti shkon me kokë kundër murit.

Ankohesh, je jashtë vetit nga tërbimi.

Nuk dëshiron ta pranosh se unë jam i vdekur.

Nuk qan, por këlthet i pafuqishëm.

Do të doje të më qortoje

pse kam vdekur?

Çfarë mund të bëj unë?

Shan e gjëmon i tërbuar.

E shan Zotin meqë nuk e njeh atë.

Shpeshherë më ke thënë se nuk ka Zot.

Tani nuk mund të ndihmoj.

Nuk mund të të ngushëlloj.

 

Pyeti yjet përse ka natë.

Nëse një kohë të gjatë

përgjon me vëmendje,

ndoshta do të jipet përgjigjja.

 

I vdekur

 

Trupi yt ishte i nxehtë.

Tani trupi yt është i ftoftë.

Goja jote ishte e ëmbël.

Tani buzët tua janë të ftohta.

Sytë tu ishin aq të shndritshëm e të thellë.

Tani sytë tu janë të ftohtë,

dritare të vogla të natës.

 

Gjithçka hesht.

Kush do të të përkëdhel më,

të të thotë se të do.

Ti je pafundësisht larg.

Zemra jote ka pushuar së rrahuri.

Këmbët të janë ngrirë.

Duart, duart tua të bukura, sytë tu.

 

Gjithçka hesht.

Pak më parë ishe ende këtu.

Për një moment shtëpia jote u zbraz,

trupi yt u harrua.

Je tani aq larg, larg, i paarritshëm?

A po e dëgjon thirrjen time?

Ndoshta i sheh lotët e mi.

Nuk e di.

Përse mua ma lë vdekjen tënde

kurse ti vetë e zgjedh Jetën?

 

Pse ka dashur të vdes?

Në muajin e gushtit, në mëngjes në ora 4:30. Një njeri e shkeli treni. Në vendin ku vështirë arrihet. Shoferi i trenit tha se njeriu përnjëherë u gjind para tij në hekurudhë dhe vraponte në drejtim të trenit.

Përse ky njeri ka dashur të vdesë? Dhe pikërisht në një mëngjes të së dielës? A ishte vërtetë jeta e tij barrë e rëndë që deshi të çlirohet duke dal para trenit? Zot, për ty ditët e netët ndoshta janë plot me mysafirë të këtillë, që në mënyra të ndryshme duan t’iu ikin vuajtjeve të jetës. Ji i butë me ta. Pranoji me mirësi. Jeta iu ka shkaktuar shumë vuajtje. Jepu të gjithëve, edhe këtij njeriu, jetën e vërtetë dhe të plotë. Ishte i panjohur, pa emër, pa letra. Askush nuk e dinte prej nga ishte. Por ti, Zot, ti e di kush ishte, sepse emri i tij është i shkruar në dorën tënde.

Goditja brutale, e fortë, e trenit të shpejtë, duket nganjëherë, që, për ndonjë njeri, është largim i dëshiruar nga jeta, e cila nga dita në ditë iu bë vuajtje e padurueshme.

 

Përse ka vrapuar në drejtim të trenit

e jo në drejtim të njeriut?

 

 

Vuajtja dhe vdekja a janë vullneti i Zotit?

 

Kur vuajtja dhe fatkeqësia,

apo katastrofat

vërsulen kundër njeriut,

të krishterët shumë lehtë thonë:

“Ishte vullneti i Zotit”.

 

Zoti është dashuri.

Vullneti i Zotit nuk mund të jetë tjetër pos:

dashuria, mirësia, gëzimi dhe paqja

për të gjithë njerëzit.

 

Edhe pse nuk dimë përgjigje

për të keqen,

megjithatë dëshirojmë të jemi të gëzuar,

sepse në Zotin e gjejmë përgjigjen

për të mirën dhe të bukurën në botë.

E keqja nuk është tjetër pos

mohim i të mirës,

mungesë e të mirës,

mungesë e Zotit.

 

Zoti është dashuri.

Dashuria nënkupton lirinë.

Zoti nuk mund ta obligojë askënd për dashuri.

Njerëzit janë përgjegjës vetë

dhe nuk guxojnë t`i fusin

në llogari të Zotit

veprat e tyre të këqija.

 

Liria është e mira më e madhe

që e kanë fituar njerëzit.

Zoti më së tepërmi

e respekton lirinë e njeriut.

 

Kjo liri ia lejon njeriut

të dashurojë e të urrejë.

Nëpërmjet kësaj lirie

njeriu është i aftë për sakrificat më të mëdha

dhe për krimet më të rënda.

Pa liri Zoti do t’ ishte

një tiran i përzemërt,

kurse për dashurinë as që do të flitej fare.

 

Zoti, që për hir të lirisë së njeriut e ka përmbajtur gjithpushtetësinë e vet, nuk mund ta ndalojë vuajtjen. Por, ai do që nga vuajtja dhe dhimbja të burojnë e mira dhe e bukura, kurse të keqen ta shndërrojmë në të mirë me anë të faljes dhe pajtimit. Këto procese mund të ndodhin e të zhvillohen, vetëm nëse është e pranishme “dashuria”.

 

Zoti dëshiron të jetë i pafuqishëm

deri në mbarimin e kohërave,

deri në Gjyqin e fundit,

sepse ai është Dashuri.

Atëherë ai do ta thotë fjalën e fundit.

 

Zoti dëgjon historinë tonë

në heshtje,

gjatë gjithë jetës.

Na i le duart krejtësisht të lira,

askund s`na pengon

as s`ndërhyn në fjalë.

Deri në çastin e vdekjes,

kur jemi nginjur së foluri,

atëherë fillon të flasë Zoti.

 

Vuajtja i bën më aktuale

pyetjet për “kuptim”.

 

Shkenca nuk mund t`i japë “kuptim” vuajtjes dhe vdekjes. Ajo kurrë nuk ka kërkuar që të jetë “dhënëse e kuptimit”. Shkenca mund të na ndihmojë ta zbusim dhe ta luftojmë vuajtjen, pa u rrënuar shpirtërisht. Porse njerëzit vrapojnë kah zgjidhjet e lehta në forma të tabletave, pluhurit dhe mjeteve dehëse apo kah surrogatet pseudoreligjioze dhe fjalëve të ngushëlluesve profesionalë që nuk thonë asgjë.

 

Shtypja në nënvetëdije

e pyetjes për “kuptim”

nuk është zgjidhje.

Ndjenja e thellë e pakënaqësisë

shkon duke u përthelluar.

Ndjena torturuese rritet

deri në kotësinë e pafund.

 

Njerëzit shtrojnë pyetje.

Përse kur ndokush diku larg

sëmuret apo vdes,

s’ndiejmë shqetësim.

Kur dikush nga e njëjta rrugë vdes,

apo nga shtëpia jonë,

dikush që s’duam ta humbasim,

apo nëse jemi ne vetë ata,

atëherë “pse-ja” zvarritet nga secila skutë.

Kjo “pse” e pashprehshme mbetet në ajër,

pushon në çdo buzë.

 

“Pse jo unë”

Si ka mundur të thotë këtë?

 

Në klinikë

e kishin sjell një baba.

E kishte kancerin,

s’kishte shpresa për shpëtim.

I kishte dyzet vjet.

Katër fëmijë.

Njeri i dashur, dashamirës i sportit,

diell për shtëpinë

dhe mik i mirë për të gjithë.

Njeri plot gëzim, që qeshte shumë.

Tani qeshja

i kishte vdekur.

I shtrirë lehtë në shtrojën e bardhë

e me sy të mbyllur pritte si në komë.

Familja dhe shokët qëndronin rreth shtrojës.

Qetë pëshpëritnin e thoshin:

sa vështirë e ka.

Derisa njëri ndër ta zëshëm

pëshpëriti  fjalën “Përse”.

I sëmuri e dëgjoi këtë.

U drejtua ngadalë e tha:

“Përse jo unë!”

 

 

Urtia e gjykuar për vdekje

Quhet Jan Frans. “Unë jam njeriu më i lumtur i shek. 20”, kishte shkruar mbas shugurimit të tij meshtarak. Si njeri dhe meshtar, Jan ishte tërheqës. I përzemërt, i dashur, argëtues dhe mahnitshëm i pushtonte zemrat e njerëzve për një çast. Dëshironte t`i bënte 42 vjet. Kur para shtatë vjetëve e kuptoi se kishte sëmundje të pashërueshme, i gjykuar për vdekje, mendonte kthjelltë:

 

“Po, unë në jetën time

kam patur shumë kënaqësi.

E di se si ndihem?

Sikur dikush që gjithçka ka përgatitur

për udhëtim të gjatë,

vetëm këpucët s`i merr më brenda.”

 

Shpeshherë kemi biseduar për vdekjen. Kishte lexuar shumë libra mbi vdekjen. Kur i shihja se si njerëzit shqetësohen dhe molisen, nganjëherë buzëqeshja: “Shih, sa vrapojnë vërdallë, pas pak të gjithë do të shtrohen të vdekur”, mandej tha. “Shumë gjëra thjesht nuk mund t`i marrë seriozisht, të shkatërrohem për të tjerët.”

 

“Të ndërtosh shtëpi

në këtë botë

është iluzion.”

 

Një ditë

e tha edhe këtë:

 

Vetëm gjërat

me të cilat mund të vdesësh

ia vlejnë

të jetosh me to.

Të tilla nuk ka shumë.”

 

Gjërat e vlefshme të jetës së tij

ishin Zoti dhe miqtë.

 

“Për të rinjtë lumturia gjendet tek ëndrrat që do jetësoheshin. Për të rriturit do të ishte një zbulim se, vërtet, është i lumtur, jo se ëndrra e tij është realizuar, por se ekziston miqësia.”

 

“Në ditët,

e dëshpërimit,

e pyes veten:

çfarë kuptimi ka jeta?

S’mund të lus as liturgjinë e orëve,

as të këndoj me psalmistin:

Shpirti im e madhëron Zotin…

Atëherë e ndërpres lutjen e them:

 

Zot, ja dëshpërimi im,

ja një ditë e jetës sime.

Nëse mund të bësh diçka me të,

mirë,

Ti di

për çfarë do e përdorësh.”

 

 

Ai luftonte me Zotin dhe pyeste: Pse?

Pse Zoti nuk e përdor njeriun ashtu si e ka krijuar? “Kam duar dhe këmbë edhe një kokë, por nuk mund të bëj asgjë.” Pas pak u drejtua: “Zoti si nuk i caktoi një rrugë të lehtë as Jezuit. Shumë njerëz bëjnë festë me të, por në mesin e rrugës mpaken. Kjo është pyetje e fesë dhe vullnetit. Ose bëjmë ashtu ose çojmë dorë. Në kohën e fundit më duhet shumë të qaj. Gjithkund shoh shkretëtirë. Nuk ndjehet aspak aromë qielli. Në këto çaste kur mungon miqësia, je njeri i humbur.”

 

Jetën e pasuron, tekefundit,

flijimi i miqve dhe kujdesi.

Këto i bëjnë edhe gjërat tjera të përballueshme.

 

Është koha kur më ngritët gjaku. Nuk jam i pikëlluar. Sa herë që jeta ime kërkon të më shkëpusë nga kjo tokë, i gjej njerëzit, të cilët përsëri më lidhin me jetën. Një njeri pa miq është vërtet i varfër.

 

Ja me sëmundjen e vet

u bë bekim për shumëkënd.

 

 

Duhet të ketë ndonjë përgjigje të kuptimshme

 

Përgjigja mund të jetë me kuptim

dhe e kënaqshme

vetën nëse ajo është gjithëpërfshirëse dhe e përthellueshme

e kapshme për gjithë njerëzit,

që t’i japë domethënie

një burri,

i cili gjithë jetën e jeton në karrocë.

Jetës së një nëne,

e cila e ka fëmijën me të meta të rënda,

jetës së njerëzve,

të salvuar nga fati,

jetës së të sëmurëve,

të rinjve që e dinë se lëngojnë nga kanceri.

 

Përgjigje të këtillë

nuk gjej askund,

në asnjë filozofi

ose ideologji.

Kur më kap tmerri

i vuajtjes dhe vdekjes,

kur në venat e mi ngrihet gjaku

dhe i pafuqishëm kërkoj “kuptimin”,

atëherë vetëm në Zotin

e gjej të vetmen dritë

dhe të vetmen fuqi,

që në venat e mi të riqarkullojë gjaku.

 

Kur të gjithë njerëzit heshtin,

Zoti ka përgjigje të kuptimshme.

 

Porse përgjigjen e tij

do ta kuptojmë ngadalë.

Kjo mund të vonojë me vite.

Një përgjigje të këtillë

mund ta fitojmë ndoshta vetëm kur të vdesim.

 

 

Përgjigja e Zotit

 

Përgjigja e Zotit është “Jezusi”,

Jezusi nga kryqi.

 

Kryqi është diçka e frikshme,

ndoshta i panjerëzishëm.

Me kryq krishterimi del i veçantë

prej religjioneve tjera.

Të gjitha religjionet e natyrës dhe kulturës

na shpien në një Mbiqenësi

të pushtetshme dhe të largët.

I vetmi krishterimi

beson në një Zot të ligshtë,

në Zotin që e kryqëzon gjithëpushtetësinë e vet

në personin e Jezusit të Nazaretit.

Kryqi nuk është mjet normal

që do ta përqafonte me qejf njeriu.

Ai është zgjedhje e zbuluar e Zotit.

Atë çfarë do Zoti t’i thotë botës është:

“Jezusi,

i Kryqëzuari.”

 

Pse Zoti është dashuri

dhe pse i ka për zemër njerëzit,

Ai bëhet një Zoti që vuan.

Ai vuan

dhe lejon të kryqëzohet

në personin e Jezusit të Nazaretit.

Do të vuajë edhe në ditët tona,

do të vuajë për gjithë shekujt

i bashkëvuajtur me të gjithë njerëzit.

 

 

Vuajtja e Zotit

 

Zoti i krishterimit

është kërrusur

në nëntokën më të thellë të njerëzimit,

ku dita ditës

lind e ushqehet urrejtja

e me urrejtje të gjitha padrejtësitë.

 

Zoti ka zbritur atje

ku njerëzit njëri-tjetrin e përjashtojnë,

e shfrytëzojnë, e torturojnë,

atje ku njëri-tjetrit ia marrin jetën.

Zoti u identifikua

me të gjitha viktimat e botës.

 

Kjo histori e Zotit

u shkrua prej Grazhdit deri te Kryqi.

Historia e atij

që nuk gjen vend në mesin e njerëzve,

histori e të dëbuarit,

e të çarmatosurit, të dobëtit,

e të vuajturit dhe e të kryqëzuarit,

sepse i përkrah skamnorët e të ligshtit,

me porosinë e mirësisë dhe dashurisë,

paqes dhe pajtimit.

 

Zoti vuan e vdes për çdo ditë

në çdo pamëshirë, mospërputhshmëri

dhe refuzimin e njerëzve ndaj njeriut.

Zoti i krishterimit është Zoti i pafuqishëm.

Ai u dorëzua në duar të njerëzve.

 

 

Krishterimi nuk ikën nga vuajtja

 

Krishterimi e takon

vuajtjen dhe vdekjen e njeriut.

Krishterimi e kupton denjësisht

frikën dhe hallin,

terrin dhe tjetërsimin,

kërcënimin dhe fajin e njeriut.

Njeriu nuk duhet të jetë kurrfarë heroi.

Porosia e Jezusit s’është sherbet,

ikje nga realiteti,

ngushëllim bosh,

protezë e të çalit.

Në qendër të porosisë së Tij

ngritët kryqi.

Ndeshemi me të vërtetën e kryqit

në jetën tonë dhe në mbarë botën.

S’i largojmë dot frikën dhe hallet.

Dhimbja dhe terri do mbesin.

 

Kjo s’është shtypje.

Është çlirim.

Çlirim për jetë më të kuptimshme.

Për plotëkuptimësinë, për dashurinë,

për falënderim, për shpresë.

 

Krishterimi e di çfarë është

vuajtja dhe kryqi.

 

Jezusi shkon i vetmuar

rrugës së vuajtjes dhe kryqit,

i harruar nga miqtë dhe nxënësit.

I dëshpëruar dhe i pashpresë.

Duke vdekur në kryq,

lëshon britmë për fikën e vdekjes për të gjithë,

që pafajshëm u dënuan dhe u persekutuan:

“Hyji im, Hyji im, përse hoqe dorë prej meje?”

Bëhet natë. Ai vdes.

Varroset.

 

Pritje. Një ditë. Edhe një ditë.

Duket se gjithçka shkoi kot.

Përnjëherë dritë, gëzim.

 

Ringjallja.

Të krishterët s’kanë nevojë

të jenë kryqmbajtës të pikëlluar.

 

Ne me çdo kryq

shkojmë kah Drita,

përmes çdo të Premte të Madhe

shkojmë kah Ringjallja.

Mister i pakapshëm është ky,

por kjo ka ndodhur,

që njerëzit në mundimet më të rënda

dhe terrin më të dendur,

duke kaluar nëpër të gjitha peripecitë dhe vuajtjet,

befas e shohin Zotin,

e takojnë Zotin.

 

Ndodh

që ndonjëherë njerëzit,

krejtësisht të dërrmuar,

e falënderojnë Zotin

për kryqin

që e kanë bartur.

 

Njerëzve që vuajnë

Zoti mund t’iu japë

fuqi dhe ngushëllim,

për të krijuar “kuptim”,

për të dhënë shpresë për ardhmëri.

 

Kur vuajtja dhe vdekja

në dritën e dashurisë së Zotit,

do të ketë për ty kuptim,

atëherë do t’i përballosh të gjitha.

 

Të mbijetuarit e kampeve të përqendrimit dëshmojnë se të burgosurit në ferrin e Dachau-s dhe Auschwitz-it e gjetën Zotin e kështu mbijetuan, derisa të tjerët ishin aq të lënduar me ngjarjet e ankthshme çnjerëzore sa që e humbën jo vetëm çdo besim, por edhe fuqinë dhe vullnetin për ta vazhduar jetën.

 

 

Ka ardhmëri

 

Shpirti mund të mbetet i ri,

vital e i gjallë

edhe në trupin e plakur.

Ky është premtim i madh.

S’mund të jetë

që një shpirt i ri,

vital dhe i gjallë, të vdesë

vetëm se po vdes

skeleti i plakur i një trupi.

 

Ka ardhmëri

për këtë qenie të mrekullueshme –

Njeriun!

 

Kur plakesh,

kuptoje me krejt sigurinë se

po shkon drejt sosjes së botës,

se një ditë do të biesh shumë thellë,

i rrokullisur kokëposhtë në thellësi,

porse,

 

Lëshohu lehtë,

sepse do të presin duart e hapura,

përqafimi i butë,

Zoti që të do pamasë.

 

 

Ringjallja

 

Shërimi i tërë njeriut.

Në ringjallje do të bëhemi

krejtësisht të rinj,

madje edhe trupi ynë.

Do të jemi të shëruar prej të gjitha plagëve,

prej plagës më të thellë,

prej vdekjes.

 

Ringjallja është proces i ngadalshëm,

i cili do të mbarojë i plotë

me vdekjen tonë.

 

Ringjallja është proces i shërimit.

Ajo fillon gjatë jetës sonë,

kur mësojmë vetëmohimin,

kur bëhemi të lirë nga materia,

nga luksi dhe komoditeti i tepruar,

për t’u bërë shpirti ynë

më i lirë, më i fortë

dhe më i gëzueshëm në trupin tonë.

 

Vdesim për të jetuar.

Rruga e ringjalljes.

 

I dashuri yt jeton!

 

Kur njerëzit vdesin,

me të cilët ishim njësuar,

kur njerëzit që jetonim bashkë,

na i ndajnë dhe largojnë,

varroset një pjesëz jona

e në mendjen dhe zemrën tonë

vlon ajo “Pse”,

deri sa dikush s’e shqipton fjalën shpëtuese:

I dashuri yt jeton!

Krishterimi ua thotë këtë të gjithëve,

të cilët para të vdekurit

të të dashurit

qëndrojnë të hutuar dhe të pashpresë:

 

I dashuri yt jeton!

Ka mbetur një “mirë u pafshim”!

 

Është një ngushëllim i zbehtë.

Ishte njeri i mirë

dhe do të jetojë në kujtimet tona.

Nëse s’ka jetë pas vdekjes,

atëherë vdekja është shkatërrim i llahtarshëm,

pa shpresë për të gjetur ndonjë kuptim.

 

Feja në Ringjallje

S’është e mundshme që jeta e njeriut të përfundojë në ndonjë gropë të zezë. T’ia lejojmë vetes që përmes territ të vdekjes ta shohim “Dritën”, që Jezusi e ndezi në të gjitha terrësitë e njerëzve.

Sikurse nuk më duket vështirë të pranoj se kokrra e grurit, e cila vdes nën dhé, lulëzon në kallëz dhe në kokërr të re të grurit, po ashtu s’e kam të vështirë të besoj që kjo qenie e mrekullueshme – njeriu, i cili vdes dhe varroset, do të (ri)ngjallet në jetë të re në parajsë plot gëzim.

 

Unë besoj në ringjallje.

 

S’është kjo vetëm rijetësim i një kufome. Por është ringjallje e njeriut konkret në tërësinë e jetës së tij shpirt dhe trup. Unë besoj në ringjalljen e tërësishme. Njeriu do të rikrijohet, edhe pse s’mund ta përfytyroj atë trupësi të re. Po deshëm këtë ta përshkruajmë, kjo do t’i ngjante një përralle mbi fundin, mbi paqen, mbi gëzimin dhe fatin. Njerëz të rinj, me trup të ri në një krijim të ri./drita.info

 

(Pjesë nga libri: Phil BOSMANS, Vergiss die Liebe nicht. Leben mit dem unglaublichen Gott. Herder. Freiburg-Basel-Wien 1997. fq. 116-161.  Përktheu: Fatmir Koliqi)

Shpërndaje

Comments are closed.

« »